Mường Bú chuyển đổi tư duy sản xuất

Trước đây, sản xuất nông nghiệp ở xã Mường Bú chủ yếu theo hình thức nhỏ lẻ, manh mún, việc áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật còn hạn chế, khiến năng suất và chất lượng nông sản chưa cao. Nhiều diện tích đất dốc chưa được khai thác hiệu quả, đời sống người dân còn nhiều khó khăn.

Thực hiện chủ trương phát triển cây ăn quả trên đất dốc, chính quyền địa phương đã đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, tập trung phát triển các loại cây chủ lực như xoài, nhãn, chuối tại các bản, tiểu khu.

Đồng thời, phối hợp tổ chức các lớp tập huấn, chuyển giao kỹ thuật chiết ghép, cải tạo vườn tạp bằng giống mới năng suất cao; xây dựng các mô hình điểm theo phương châm “cầm tay chỉ việc”.

Từ đó, nhiều hộ dân mạnh dạn chuyển đổi diện tích đất dốc sang trồng cây ăn quả, từng bước hình thành vùng sản xuất tập trung. Đến nay, toàn xã có gần 3.500 ha cây ăn quả, gồm các loại như xoài, chuối, nhãn, táo, vải thiều, mít…, tạo nên những vùng chuyên canh quy mô lớn, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.

Không chỉ dừng lại ở mở rộng diện tích, Mường Bú chú trọng nâng cao giá trị sản phẩm thông qua việc áp dụng quy trình sản xuất an toàn, nông nghiệp hữu cơ và công nghệ cao. Hiện toàn xã có 48,8 ha cây trồng được cấp chứng nhận an toàn, hữu cơ và VietGAP; 24 mã số vùng trồng với tổng diện tích 503 ha đủ điều kiện xuất khẩu sang các thị trường như Trung Quốc, Mỹ, Úc và EU.

Sản phẩm nông sản của xã đã có mặt tại nhiều siêu thị lớn ở Hà Nội, các cửa hàng nông sản sạch trong và ngoài tỉnh, đồng thời được quảng bá trên các sàn thương mại điện tử. Địa phương cũng xây dựng được 4 sản phẩm OCOP tiêu biểu gồm: táo đại Ánh vàng, táo đại Hưng Thịnh, xoài hôi Mường La và chuối lắc phô mai.

Năm 2025, tổng sản lượng quả toàn xã đạt 3.890 tấn; trong đó, xuất khẩu 500 tấn xoài sang thị trường Trung Quốc, tiêu thụ khoảng 750 tấn tại các hệ thống siêu thị trong nước.

Cùng với đó, xã tích cực vận động thành lập các hợp tác xã nông nghiệp, thúc đẩy liên kết sản xuất – tiêu thụ. Nhiều HTX như Hưng Thịnh, Đoàn Kết, Mạnh Khôi, Chuối tây Sơn La Mạc Phi, Minh Thương… đã hoạt động hiệu quả, từng bước hình thành chuỗi giá trị bền vững từ sản xuất đến tiêu thụ.

Hoàn thiện chuỗi chế biến, nâng cao giá trị nông sản

Một trong những điểm nhấn quan trọng trong phát triển nông nghiệp của Mường Bú là thu hút đầu tư vào chế biến nông sản. Dự án “Bảo quản, chế biến và sản xuất các sản phẩm nông sản” tại bản Cứp do Công ty cổ phần Musa Green đầu tư với tổng vốn 15 tỷ đồng đã hoàn thành và đi vào hoạt động từ quý I/2025.

Nhà máy không chỉ thu mua quả mà còn tận dụng cả thân cây chuối để chế biến, góp phần giảm thiểu lãng phí, nâng cao giá trị sản phẩm. Đồng thời, tạo việc làm ổn định cho nhiều lao động địa phương và giúp người dân yên tâm mở rộng sản xuất.

Hiện xã đã quy hoạch vùng nguyên liệu chuối tập trung với diện tích 567,4 ha tại các bản như Cứp, Nà Nong, tiểu khu 2, bản Giàn, Búng Diến, Hua Bó, bản Chón, Nà Xi…, đảm bảo nguồn cung ổn định cho nhà máy chế biến.

Ông Lù Văn Quí, Chủ tịch UBND xã Mường Bú, thông tin: Việc phát triển cây ăn quả trên đất dốc đã mang lại hiệu quả rõ rệt, góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống nhân dân. Thời gian tới, xã tiếp tục định hướng mở rộng diện tích cây ăn quả theo quy hoạch, nâng cao chất lượng sản phẩm, đẩy mạnh ứng dụng khoa học kỹ thuật, đồng thời tăng cường liên kết với doanh nghiệp để xây dựng chuỗi giá trị bền vững.

Ông Quí nhấn mạnh, địa phương sẽ tiếp tục hỗ trợ các HTX tiếp cận nguồn vốn, mở rộng sản xuất, nâng cao năng lực quản lý; đồng thời đẩy mạnh xúc tiến thương mại, xây dựng thương hiệu nông sản Mường Bú gắn với tiêu chuẩn xuất khẩu.

Từ những đổi thay trong tư duy và cách làm, Mường Bú đang từng bước “đánh thức” tiềm năng đất dốc, biến khó khăn thành lợi thế. Đến cuối năm 2025, tỷ lệ hộ nghèo của xã giảm còn 2,56%, hộ cận nghèo còn 3,55%.

Với định hướng phát triển cây ăn quả chất lượng cao, gắn với chế biến và tiêu thụ theo chuỗi giá trị, Mường Bú đang vững bước xây dựng vùng chuyên canh hiện đại, đưa thương hiệu “trái ngọt” vươn xa trên thị trường trong và ngoài nước.