Trung Tâm Thông Tin Công nghiệp và Thương Mại - Bộ Công Thương (VITIC) dẫn nguồn tin Reuters cho biết, giá một số loại phân bón đã tăng vọt sau khi cuộc xung đột ở Trung Đông gia tăng tác động tới nguồn cung vận chuyển qua eo biển Hormuz.

Giá urê, một loại phân bón khô chứa nitơ thường được sản xuất từ khí tự nhiên tại Ai Cập, một nhà sản xuất urê lớn, đã tăng 13% lên 550 USD/tấn từ 485-490 USD/tấn,theo Chris Lawson của công ty tư vấn kim loại CRU Group.

"Hãy tin rằng sẽ có những đợt tăng giá tiếp theo," ông nói.

Theo nhà phân tích Josh Linville của StoneX, giá tăng cũng phản ánh đối với phân bón nhập khẩu vào Bắc Mỹ, tăng khoảng 77 USD lên 606 USD tại khu vực cảng quanh New Orleans.

Qatar, Ả Rập Xê Út và Iran, ba trong số 10 nhà xuất khẩu urê hàng đầu thế giới, phản vận chuyển qua eo biển Hormuz để cung cấp cho thị trường toàn cầu - vốn đã chật vật vì nguồn cung khan hiếm do thiếu khí đốt tự nhiên giá rẻ từ Nga cho các nhà sản xuất châu Âu, Linville cho biết.

"Thế giới vốn đã phải vật lộn với tình trạng thiếu nitơ và nay phải chịu thêm một cú sốc lớn vào thời điểm tồi tệ nhất trong năm", ông nói thêm.

Nông dân ở miền trung Bắc Mỹ vẫn có thể nhận được urê vận chuyển từ vùng Vịnh Ba Tư hôm nay, nhưng thời gian từ khi bốc hàng đến khi đến vùng Trung Tây mất tới hai tháng, có nghĩa là bất kỳ việc đóng cửa kéo dài nào ở eo biển cũng đều sẽ khiến việc giao phân bón bị trì hoãn và quá muộn để nông dân sử dụng trong mùa trồng trọt này, Linville cho biết.

Nhiều nhà trồng trọt đã dự đoán sẽ thua lỗ trong vụ mùa năm nay vì nếu giá tiếp tục tăng thì họ có thể không có khả năng chi trả được tiền cho mặt hàng này.

Được biết, VITIC dẫn nguồn từ Bloomberg trước đó cho biết, vùng Vịnh là nơi đặt trụ sở của một số nhà máy sản xuất phân bón lớn nhất thế giới, và eo biển Hormuz xử lý khoảng 1/3 thương mại các chất dinh dưỡng này trên toàn cầu.

Giá phân bón vốn đã cao từ trước khi cuộc xung đột mới nhất ở Trung Đông nổ ra, và căng thẳng mới xuất hiện khi nông dân ở Bắc bán cầu chuẩn bị bắt đầu vào mùa sử dụng các sản phẩm này trên đồng ruộng của họ.

Thời điểm xảy ra xung đột “thực sự không thể tồi tệ hơn” đối với ngành công nghiệp này, Josh Linville, phó chủ tịch phụ trách mặt hàng phân bón tại công ty môi giới StoneX Group, cho biết, và thêm rằng: “Chiến tranh xảy ra lúc nào cũng tệ, nhưng vào lúc này thì không thể tồi tệ hơn được nữa.

”Xung đột đã và đang tác động đến thị trường. Hôm 2/3/2026, Qatar đã ngừng sản xuất khí tự nhiên hóa lỏng tại cơ sở xuất khẩu lớn nhất thế giới sau khi bị tấn công bằng máy bay không người lái của Iran. Khí tự nhiên là nguyên liệu đầu vào quan trọng cho phân bón gốc nitơ.

Qatar là nguồn cung cấp khoảng 11% lượng xuất khẩu urê toàn cầu, và gần 45% số hàng hóa đó đến từ các cơ sở sản xuất ở vùng Vịnh Ba Tư nói chung, theo Alexis Maxwell, một nhà phân tích tại Bloomberg Intelligence.

Giá urê dạng hạt ở Ai Cập đã tăng vọt 60 USD/tấn kể từ khi eo biển Hormuz đóng cửa, và người mua đang tìm kiếm các nhà cung cấp khác ở Bắc Phi và Đông Nam Á, theo Bloomberg Green Markets.

Trong khi đó tại New Orleans, giá urê - loại phân bón nitơ được sử dụng rộng rãi nhất và rất quan trọng đối với các cánh đồng ngô - giao bằng sà lan tháng 3/2026 hôm 2/3/2026 đã cao hơn từ 60 đến 80 USD so với hôm 27/2/2026, và có khả năng "tăng hàng trăm USD/tấn trong những ngày tới", theo Taylor Eastman, một nhà giao dịch phân bón tại Andersons Inc.

Nguồn cung urê đã khan hiếm trước khi xung đột với Iran xảy ra, và rủi ro địa chính trị cũng rất cao. Việc máy bay không người lái phá hoại kho chứa nitơ của Nga đã thúc đẩy tâm lý tin rằng giá sẽ tiếp tục tăng. Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ, Nga và Qatar là hai nhà cung cấp urê lớn nhất cho Mỹ. Mặc dù Mỹ không nhập khẩu nhiều nguyên liệu đầu vào trực tiếp từ Iran, nhưng lượng cung cấp đáng kể đến từ các quốc gia Trung Đông khác thông qua eo biển Hormuz.

Theo StoneX, ba trong số 10 nhà xuất khẩu amoniac lớn nhất thế giới và một trong năm nhà cung cấp phốt-phát hàng đầu thế giới phụ thuộc vào tuyến đường thủy này để vận chuyển sản phẩm.

Ngay cả khi nguồn cung tiếp tục lưu thông qua eo biển, chi phí bảo hiểm vận chuyển có thể trở nên "không khả thi về mặt kinh tế", nhà phân tích Ben Isaacson của Scotiabank viết trong một bản ghi chú. Iran kiểm soát từ 10% đến 12% thương mại urê toàn cầu, trong khi việc Israel tuyên bố tình trạng khẩn cấp có thể làm gián đoạn việc cung cấp khí đốt cho Ai Cập và do đó làm gián đoạn sản xuất phân bón, ông nói. Các nhà máy sản xuất phân bón tập trung quanh Vịnh Ba Tư.

Cổ phiếu ngành phân bón cũng tăng vọt. Cổ phiếu của Yara International ASA tăng lên mức cao nhất trong ba năm. Công ty cho biết mặc dù họ có “mức độ tiếp xúc hạn chế với khu vực này”, nhưng eo biển Hormuz là một “điểm nghẽn quan trọng”.

“Những gián đoạn ở quy mô này sẽ ảnh hưởng đến giá phân bón và thực phẩm, nhưng vẫn còn quá sớm để đánh giá mức độ hoặc thời gian kéo dài”, Yara cho biết trong một thông báo. “Chúng tôi biết rằng nhiều nông dân đã chịu áp lực về chi phí. Họ đóng một vai trò quan trọng trong an ninh lương thực toàn cầu".

Cổ phiếu của CF Industries Holdings Inc., nhà sản xuất amoniac lớn nhất thế giới, đã tăng tới 8,3% lên mức cao nhất kể từ cuối năm 2022, trong khi chỉ số S&P Composite 1500 về Phân bón và Hóa chất Nông nghiệp đạt mức cao nhất kể từ tháng 7/2025.

Nhập khẩu phân bón của Việt Nam trong tháng 1/2026 sụt giảm cả về lượng và kim ngạch. Theo thống kê sơ bộ của Cục Hải quan, nhập khẩu phân bón trong tháng 1/2026 đạt 244.887 tấn, tương đương 74,95 triệu USD, giá trung bình 306,08 USD/tấn, giảm 47,15% về lượng và giảm 52,72% kim ngạch so với tháng 12/2025, và giá giảm 10,54%; so với tháng 1/2025 cũng giảm 34,49% về lượng, giảm 47,89% kim ngạch và giảm 20,44% về giá.