Giữ ấm cây trồng, vật nuôi

Từ đầu mùa đông đến nay, trên địa bàn tỉnh Sơn La liên tiếp xuất hiện các đợt không khí lạnh tăng cường, trong đó có một đợt sương muối vào cuối tháng 11 gây ảnh hưởng đến cây trồng tại một số địa phương. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết trong việc nâng cao khả năng thích ứng, chủ động phòng ngừa rủi ro thời tiết cho sản xuất nông nghiệp, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp.

Hiện nay, tỉnh Sơn La có gần 1 triệu con gia súc, chủ yếu là trâu, bò, lợn, nguồn sinh kế quan trọng của người dân khu vực nông thôn, vùng cao. Để bảo vệ đàn vật nuôi trước rét đậm, rét hại, chính quyền các xã đã đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân gia cố chuồng trại, che chắn kín gió bằng bạt nilon, lót nền chuồng bằng rơm, trấu dày nhằm giữ ấm, cách nhiệt cho vật nuôi.

Tại các xã vùng cao, khi nhiệt độ xuống dưới 10°C, nhiều hộ chăn nuôi chủ động sử dụng củi đốt sưởi ấm cho đàn gia súc, đặc biệt là gia súc non. Thực tế cho thấy, biện pháp này đã góp phần giảm đáng kể tỷ lệ vật nuôi chết rét so với những năm trước. Song song với đó, việc dự trữ thức ăn được chú trọng thông qua kỹ thuật ủ chua cỏ voi, rơm rạ và các phụ phẩm nông nghiệp, đảm bảo đàn vật nuôi không bị thiếu đói trong những ngày giá rét kéo dài.

Ông Nguyễn Ngọc Toàn, Chi cục Trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản, cho biết: “Chi cục đã phối hợp với các xã, phường tổ chức nhiều lớp tập huấn, hướng dẫn nông dân sử dụng thiết bị chống rét, cung cấp bạt nilon để quây chuồng trại, che gió cho vật nuôi. Đồng thời, khuyến cáo người dân thường xuyên theo dõi dự báo thời tiết qua hệ thống loa truyền thanh của xã, bản để chủ động ứng phó khi nhiệt độ giảm sâu.”

Chủ động phòng sương muối cho cây trồng

Không chỉ lĩnh vực chăn nuôi, trồng trọt cũng chịu tác động rõ rệt từ thời tiết cực đoan. Từ đầu mùa đông năm 2025 đến nay, toàn tỉnh ghi nhận một đợt sương muối vào cuối tháng 11. Trong đó, phường Chiềng Cơi có khoảng 10 ha cà phê bị ảnh hưởng; xã Bình Thuận có 2 ha cây chè và cà phê chịu tác động. Tuy nhiên, nhờ chủ động áp dụng các biện pháp phòng, chống, diện tích cây rau vụ đông và cây ăn quả thiệt hại không đáng kể.

Trước tình hình đó, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh đã tham mưu cho Sở Nông nghiệp và Môi trường ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn các địa phương triển khai các biện pháp phòng, chống rét cho cây trồng. Trong đó có Công văn số 6196/SNNMT-TTBVTV về việc chủ động phòng, chống và khắc phục thiệt hại do sương muối đối với cây cà phê. Các xã, phường, đặc biệt là địa bàn vùng cao, được yêu cầu theo dõi sát diễn biến thời tiết, kịp thời hỗ trợ người dân khi xảy ra hiện tượng sương muối.

Việc trang bị kiến thức, kỹ thuật bảo vệ cây trồng được triển khai tích cực thông qua đội ngũ cán bộ khuyến nông cơ sở. Từ đầu mùa đông đến nay, toàn tỉnh đã tổ chức gần 50 đợt hướng dẫn trực tiếp cho nông dân. Người dân được hướng dẫn cụ thể các biện pháp như: sử dụng rơm, rạ ủ gốc cây giữ ấm; tưới nước vào buổi sáng sớm để rửa trôi sương muối, tăng độ ẩm cho cây; bón phân cân đối nhằm nâng cao sức chống chịu.

Đối với những hộ có điều kiện kinh tế hoặc tại các vùng chuyên canh nông nghiệp, biện pháp che phủ vườn cây bằng bạt, nilon được khuyến khích áp dụng. Cách làm này giúp giữ ấm cho cây trồng, ngăn sương muối bám lên lá, hạn chế hiện tượng cháy lá, khô cành, chết cây, nhất là đối với cà phê, chè và cây ăn quả.

Có thể thấy, với sự vào cuộc đồng bộ của các ngành chức năng và chính quyền địa phương, cùng tinh thần chủ động của người dân, công tác phòng, chống rét cho cây trồng, vật nuôi trên địa bàn tỉnh đang được triển khai hiệu quả. Đây không chỉ là giải pháp tình thế trước mắt mà còn là bước chuẩn bị quan trọng, góp phần nâng cao khả năng thích ứng của sản xuất nông nghiệp trước những thách thức ngày càng lớn từ biến