Cán bộ khuyến nông, cầu nối kỹ thuật tại cơ sở

Trồng dâu, nuôi tằm là nghề đòi hỏi kỹ thuật cao, từ chọn giống, chăm sóc dâu đến quy trình nuôi tằm, phòng bệnh và thu hoạch kén.

Năm vừa qua, Trung tâm Khuyến nông và Nước sạch nông thôn tỉnh Lào Cai đã tổ chức nhiều lớp tập huấn chuyên sâu cho nông dân tại các xã có tiềm năng như Trấn Yên, Quy Mông, Hưng Khánh, Bảo Hà, Phúc Khánh, Văn Bàn, Bảo Yên…

Các lớp tập huấn được triển khai theo phương châm “lý thuyết gắn với thực hành”, tổ chức ngay tại mô hình sản xuất, giúp người dân dễ tiếp thu và áp dụng hiệu quả. Nhiều hộ cho biết, nhờ được cán bộ khuyến nông hướng dẫn bài bản, năng suất và chất lượng kén tằm đã được cải thiện rõ rệt.

Theo thống kê đến nay, toàn tỉnh Lào Cai đã trồng được khoảng 1.500 ha dâu tằm, trong đó riêng xã Trấn Yên chiếm gần 700 ha. Diện tích còn lại phân bố tại các xã như Quy Mông, Hưng Khánh, Chấn Thịnh, Liên Sơn, Mậu A, Đông Cuông, Phúc Khánh, Văn Bàn, Bảo Hà…

Kết quả này cho thấy vai trò quan trọng của cán bộ khuyến nông trong việc định hướng phát triển vùng sản xuất tập trung, tổ chức sản xuất theo hướng hàng hóa, gắn với giám sát kỹ thuật và hỗ trợ thường xuyên cho nông dân.

Trấn Yên hiện đặt mục tiêu đến năm 2030 phát triển 750 ha dâu tằm, kết hợp khai thác du lịch sinh thái.

Tại xã Phúc Khánh, vùng trồng dâu tập trung với hàng chục ha đã được hình thành, thu hút gần 60 hộ tham gia. Nhiều diện tích đất canh tác kém hiệu quả trước đây được chuyển đổi sang trồng dâu, nuôi tằm, góp phần nâng cao thu nhập và giúp không ít hộ dân từng bước thoát nghèo.

Ông Lê Văn Hùng, đại diện một tổ hợp tác trồng dâu, nuôi tằm tại xã Phúc Khánh, cho biết: “Nếu không có cán bộ khuyến nông hướng dẫn, bà con rất khó áp dụng kỹ thuật mới. Từ khâu chọn giống, mật độ trồng đến quy trình nuôi tằm đều được hướng dẫn cụ thể, nhờ đó sản xuất đồng đều hơn, chất lượng kén nâng lên rõ rệt”.

Gắn sản xuất với thị trường và chuỗi giá trị

Không chỉ chuyển giao kỹ thuật, cán bộ khuyến nông còn hỗ trợ nông dân liên kết tổ chức sản xuất và kết nối tiêu thụ sản phẩm.

Tại xã Bảo Yên, các mô hình trồng dâu, nuôi tằm được khuyến nông đồng hành đã góp phần hình thành vùng nguyên liệu tập trung, hướng tới xây dựng thương hiệu “Tơ tằm Bảo Yên”.

Ở xã Bảo Hà, nhiều hộ như gia đình bà Nguyễn Thị Ngoan, thôn Cam Cọn, xã Bảo Hà đã khôi phục và mở rộng nghề nuôi tằm sau khi được cán bộ khuyến nông tư vấn kỹ thuật.

“Trước đây nuôi tằm chủ yếu dựa vào kinh nghiệm, hiệu quả bấp bênh. Từ khi được hướng dẫn cách chăm sóc dâu, vệ sinh nhà nuôi, phòng bệnh đúng kỹ thuật, năng suất kén tăng rõ rệt, thu nhập ổn định hơn”, bà Ngoan chia sẻ.

Theo người dân, cán bộ khuyến nông không chỉ xuất hiện trong các buổi tập huấn mà còn thường xuyên xuống cơ sở, theo dõi, hỗ trợ kịp thời khi các hộ gặp khó khăn, nhất là trong những lứa tằm đầu tiên.

Bên cạnh đào tạo kỹ thuật, cán bộ khuyến nông còn giúp nông dân tiếp cận các chính sách hỗ trợ về vốn, giống cây – con, cũng như tham gia các dự án trình diễn.

Năm 2025, dự án “Xây dựng mô hình trồng dâu nuôi tằm phục vụ phát triển ổn định nghề trồng dâu, nuôi tằm ở một số tỉnh miền núi phía Bắc” được triển khai tại xã Bảo Hà, tạo tiền đề cho tổ chức sản xuất bài bản và lâu dài.

Thông qua việc đồng hành cùng nông dân từ sản xuất đến tiêu thụ, đội ngũ cán bộ khuyến nông đã góp phần quan trọng trong việc gìn giữ và phát triển nghề trồng dâu, nuôi tằm truyền thống tại Lào Cai.

Nghề xưa đang dần trở thành ngành hàng có giá trị kinh tế, gắn với mục tiêu phát triển nông nghiệp sinh thái và nâng cao đời sống người dân nông thôn.

Sự phát triển của nghề dâu tằm ở Lào Cai không chỉ là câu chuyện của một sản phẩm nông nghiệp, mà còn là minh chứng sinh động cho vai trò của đội ngũ cán bộ khuyến nông, những người đưa khoa học, kỹ thuật và chính sách đến với nông dân, góp phần xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, hiệu quả và bền vững.