Tuyên Quang hiện có 422 sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên

UBND tỉnh Tuyên Quang vừa ban hành Kế hoạch phát triển sản phẩm Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026-2030, hướng tới khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế, giá trị văn hóa và nguồn nguyên liệu đặc trưng của địa phương.

Theo kế hoạch, phát triển sản phẩm OCOP Tuyên Quang sẽ gắn với cơ cấu lại ngành nông nghiệp, xây dựng vùng nguyên liệu đạt tiêu chuẩn, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong sản xuất, chế biến.

Tỉnh cũng đặt trọng tâm vào nâng cao chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, bảo hộ sở hữu trí tuệ, cải tiến bao bì, nhãn mác, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Giai đoạn 2021-2025, Chương trình OCOP trên địa bàn tỉnh đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần chuyển phương thức sản xuất từ nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa gắn với chuỗi giá trị.

Theo thống kê, tính đến ngày 31/12/2025, Tuyên Quang có 422 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên còn thời hạn chứng nhận. Trong đó có 397 sản phẩm 3 sao, 23 sản phẩm 4 sao và 2 sản phẩm 5 sao cấp quốc gia.

Các sản phẩm OCOP thuộc 281 chủ thể, gồm 182 hợp tác xã, 9 tổ hợp tác, 23 doanh nghiệp và 67 hộ sản xuất, kinh doanh.

Trong số này, nhóm sản phẩm thực phẩm chiếm số lượng lớn nhất với 368 sản phẩm; tiếp đến là 41 sản phẩm đồ uống, 5 sản phẩm thủ công mỹ nghệ, 2 sản phẩm sinh vật cảnh và 6 sản phẩm thuộc nhóm dịch vụ du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái, điểm du lịch.

Hiện toàn tỉnh có 95/124 xã, phường có sản phẩm OCOP.

Phấn đấu phát triển mới khoảng 150 sản phẩm OCOP

Trên cơ sở kết quả đạt được, giai đoạn 2026-2030, Tuyên Quang đặt mục tiêu có trên 450 sản phẩm OCOP còn hiệu lực chứng nhận đạt từ 3 sao trở lên, trong đó phát triển mới khoảng 150 sản phẩm.

Tỉnh phấn đấu mỗi xã, phường có từ 1-3 sản phẩm mới được chứng nhận đạt từ 3 sao trở lên; có từ 5 sản phẩm OCOP đạt hạng 5 sao và tối thiểu 15% số sản phẩm OCOP còn hiệu lực chứng nhận tại thời điểm 31/12/2025 được nâng hạng từ 3 sao lên 4 sao.

Không chỉ chú trọng số lượng, tỉnh Tuyên Quang đặt mục tiêu nâng cao chất lượng các chủ thể OCOP.

Cụ thể, tối thiểu 75% chủ thể OCOP là hợp tác xã và doanh nghiệp nhỏ và vừa; ít nhất 55% chủ thể là phụ nữ, đồng bào dân tộc thiểu số hoặc người khuyết tật điều hành hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Khoảng 70% chủ thể OCOP được kỳ vọng xây dựng được vùng nguyên liệu và hình thành liên kết ổn định trong sản xuất, chế biến, tiêu thụ sản phẩm.

Định hướng này nhằm thúc đẩy liên kết giữa doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác và người dân, hình thành chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu thụ, qua đó tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân khu vực nông thôn.

100% sản phẩm OCOP được quản lý trên nền tảng số

Một trong những điểm nhấn của kế hoạch phát triển OCOP Tuyên Quang giai đoạn 2026-2030 là đẩy mạnh chuyển đổi số.

Tỉnh đặt mục tiêu 100% sản phẩm OCOP được quản lý trên nền tảng số, tích hợp phần mềm quản lý, cơ sở dữ liệu và bản đồ số OCOP.

Toàn bộ quy trình tiếp nhận, kiểm tra, thẩm định hồ sơ tham gia đánh giá, phân hạng sản phẩm cũng được định hướng số hóa, bảo đảm thống nhất từ chủ thể OCOP, cấp xã đến cấp tỉnh.

Cùng với đó, Tuyên Quang sẽ rà soát, đánh giá hiện trạng vùng nguyên liệu, xác định sản phẩm chủ lực, đặc sản, sản phẩm truyền thống và sản phẩm tiềm năng để xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, ổn định, bền vững.

Các mô hình liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị giữa doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác và người dân sẽ được khuyến khích, gắn với mã số vùng trồng, hợp đồng bao tiêu, truy xuất nguồn gốc, kiểm soát chất lượng và an toàn thực phẩm.

Các chủ thể OCOP cũng được khuyến khích đổi mới thiết bị, dây chuyền sản xuất, sơ chế, chế biến, bảo quản và đóng gói; ưu tiên phát triển sản phẩm chế biến sâu từ nguyên liệu đặc trưng của địa phương.

Tỉnh chú trọng áp dụng các tiêu chuẩn như VietGAP, GlobalGAP, sản xuất hữu cơ, ISO, HACCP và các tiêu chuẩn tương đương nhằm nâng cao chất lượng, bảo đảm an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường, đáp ứng yêu cầu thị trường trong nước và hướng tới xuất khẩu.

Đưa sản phẩm OCOP Tuyên Quang lên sàn thương mại điện tử

Theo kế hoạch, xây dựng thương hiệu và câu chuyện sản phẩm sẽ được gắn với lịch sử, văn hóa, tri thức bản địa, vùng nguyên liệu, nghề truyền thống và quy trình sản xuất đặc trưng.

Các sản phẩm OCOP tiêu biểu, chủ thể điển hình, mô hình hiệu quả và sản phẩm 4 sao, 5 sao sẽ được tăng cường quảng bá trên các phương tiện thông tin đại chúng, Cổng thông tin điện tử, mạng xã hội, sàn thương mại điện tử và bản đồ số OCOP.

Tỉnh cũng khuyến khích nhân rộng mô hình “Làng chuyển đổi số” để giới thiệu và quảng bá sản phẩm OCOP của địa phương.

Các sản phẩm được định hướng tăng cường hiện diện tại điểm giới thiệu sản phẩm, trung tâm thương mại, siêu thị, điểm du lịch, khu di tích và các sự kiện văn hóa.

Hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối cung - cầu được đẩy mạnh thông qua hội chợ, triển lãm, sự kiện quảng bá gắn với lễ hội và hoạt động kinh tế; hỗ trợ đưa sản phẩm OCOP vào hệ thống phân phối hiện đại, sàn thương mại điện tử và các nền tảng số.

Đối với những sản phẩm OCOP 4 sao, 5 sao, Tuyên Quang định hướng tăng cường hợp tác quốc tế, tham gia các hoạt động xúc tiến thương mại quốc tế, từng bước mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Sở Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan thường trực, có trách nhiệm tham mưu UBND tỉnh triển khai, hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra, theo dõi, đánh giá, phân hạng và chứng nhận sản phẩm OCOP; đồng thời xây dựng, cập nhật, quản lý và khai thác cơ sở dữ liệu số về sản phẩm, chủ thể OCOP và vùng nguyên liệu.

UBND các xã, phường có trách nhiệm rà soát thực trạng sản phẩm OCOP, lựa chọn sản phẩm đặc trưng, chủ lực, tiềm năng để xây dựng kế hoạch phát triển giai đoạn 2026-2030, hoàn thành trước ngày 30/8/2026.

Các doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác và hộ sản xuất, kinh doanh là chủ thể trực tiếp của chương trình. Các chủ thể có sản phẩm OCOP còn hạn được yêu cầu chủ động nâng cao chất lượng, cải tiến mẫu mã, bao bì, nhãn hàng hóa, tem truy xuất nguồn gốc; phát triển vùng nguyên liệu ổn định, tăng cường liên kết chuỗi giá trị, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, chủ động nâng hạng sản phẩm và mở rộng thị trường.

Với mục tiêu phát triển hơn 450 sản phẩm OCOP đến năm 2030, trong đó có ít nhất 5 sản phẩm đạt 5 sao, Tuyên Quang đang định hướng chương trình OCOP theo hướng tăng chất lượng, nâng giá trị, mở rộng thị trường, gắn sản phẩm đặc trưng với vùng nguyên liệu, văn hóa bản địa, du lịch và chuyển đổi số, qua đó tạo thêm động lực phát triển kinh tế nông thôn và nâng cao thu nhập cho người dân.