Sơn La quyết liệt xóa “điểm đen” ô nhiễm

UBND tỉnh Sơn La vừa ban hành kế hoạch phát động phong trào toàn dân tham gia bảo vệ môi trường, giảm thiểu rác thải phát sinh; đồng thời triển khai đồng bộ các giải pháp phân loại, thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt. Đây là bước đi quan trọng nhằm từng bước hình thành môi trường sống sáng – xanh – sạch – đẹp, bền vững từ đô thị đến nông thôn, vùng cao.

Phong trào được triển khai trên phạm vi toàn tỉnh, bảo đảm tính thường xuyên, liên tục, rộng khắp và có sức lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng dân cư. Không chỉ dừng lại ở các đợt cao điểm, Sơn La xác định bảo vệ môi trường phải trở thành việc làm hằng ngày, là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và mỗi người dân.

Theo kế hoạch, mục tiêu đến năm 2030, 100% xã, phường trên địa bàn tỉnh tổ chức ra quân tổng vệ sinh môi trường vào dịp cuối tuần tại các khu dân cư, tổ dân phố. Đây là điểm nhấn quan trọng, nhằm tạo thói quen giữ gìn vệ sinh môi trường gắn với sinh hoạt cộng đồng, khơi dậy tinh thần tự giác, chung tay vì không gian sống trong lành.

Cùng với hoạt động ra quân vệ sinh, 100% chính quyền địa phương sẽ triển khai phân loại rác thải sinh hoạt tại hộ gia đình, cá nhân; bố trí đầy đủ các điểm tập kết, thu gom rác thải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật về bảo vệ môi trường. Tỉnh kiên quyết chấm dứt tình trạng đổ, đốt rác thải không đúng quy định – vấn đề từng gây bức xúc tại một số khu vực nông thôn, ven đô.

Ra quân cuối tuần – từ chủ trương đến nếp sống văn minh

Một trong những mục tiêu quan trọng khác là 100% khu dân cư, tổ dân phố bổ sung nội dung bảo vệ môi trường vào hương ước, quy ước; xây dựng, duy trì và nhân rộng các mô hình tự quản về môi trường. Khi các quy định được “luật hóa” trong cộng đồng, việc giữ gìn vệ sinh môi trường sẽ không còn là phong trào nhất thời, mà trở thành nếp sống văn minh, thói quen lâu dài.

Sơn La cũng đặt mục tiêu thu gom, xử lý 95% rác thải sinh hoạt đô thị; giảm tỷ lệ xử lý rác bằng phương pháp chôn lấp trực tiếp xuống dưới 50%. Song song với đó là việc đóng cửa các bãi rác tự phát gây ô nhiễm, cải tạo, phục hồi trên 50% bãi chôn lấp rác thải không hợp vệ sinh, từng bước xóa bỏ các “điểm đen” về ô nhiễm môi trường kéo dài nhiều năm.

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, kế hoạch đã xác định 6 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm. Trong đó, tỉnh tập trung nâng cao hiệu quả công tác quản lý rác thải; tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách phù hợp với điều kiện thực tiễn địa phương; đầu tư hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật đồng bộ cho phân loại, thu gom, vận chuyển, tái chế và xử lý rác thải sinh hoạt sau phân loại.

UBND tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì rà soát các quy hoạch xử lý rác thải; đề xuất đầu tư các cơ sở, khu xử lý chất thải tập trung, ưu tiên áp dụng công nghệ hiện đại, thân thiện với môi trường. Định hướng lâu dài là tăng cường xử lý rác thải gắn với thu hồi năng lượng, hạn chế tối đa việc chôn lấp trực tiếp.

Đáng chú ý, Sơn La khuyến khích nghiên cứu, ứng dụng các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn (Big Data) trong quản lý, giám sát và vận hành hệ thống thu gom, xử lý rác thải. Việc áp dụng hệ thống quản lý rác thải thông minh dựa trên dữ liệu số được kỳ vọng sẽ giúp theo dõi, đánh giá chính xác, từ đó cải thiện hiệu quả phân loại, thu gom, vận chuyển, tái chế và xử lý rác.

Ở cấp cơ sở, UBND các xã, phường được yêu cầu đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân phân loại rác tại nguồn, chấp hành nghiêm quy định về phí thu gom rác thải sinh hoạt. Đồng thời, bố trí mặt bằng cho các điểm tập kết, trạm trung chuyển rác thải theo đúng quy định; lắp đặt và khai thác hệ thống camera giám sát tại các tuyến đường, điểm thu gom rác nhằm kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm.

Cùng vào cuộc, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Sơn La sẽ xây dựng kế hoạch giám sát việc phân loại, tiếp nhận, thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải sinh hoạt của các tổ chức, cá nhân. Thông qua giám sát và phản biện xã hội, Mặt trận góp phần phát hiện sớm, kiến nghị xử lý nghiêm các hành vi xả rác bừa bãi, giữ gìn vệ sinh môi trường, bảo đảm mỹ quan đô thị và khu dân cư.

Với quyết tâm chính trị cao và cách làm bài bản, phong trào toàn dân bảo vệ môi trường tại Sơn La kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến rõ nét, để mỗi cuối tuần ra quân vệ sinh không chỉ là hoạt động phong trào, mà trở thành biểu tượng của nếp sống xanh nơi miền núi Tây Bắc.