Thay đổi tư duy làm kinh tế

Những ngày cuối tháng 3, men theo con đường bê tông sạch đẹp dẫn vào xóm Tiến Lâm, tỉnh Phú Thọ, hình ảnh những căn nhà cao tầng khang trang mọc lên giữa bạt ngàn màu xanh của cây trái là minh chứng rõ nét nhất cho sự đổi đời của người dân nơi đây. Từng là một địa bàn thuộc diện đặc biệt khó khăn của huyện Cao Phong, tỉnh Hoà Bình cũ, Tiến Lâm giờ đây đã khoác lên mình diện mạo mới đầy sức sống.

Câu chuyện của ông Triệu Sinh Ngân, xóm Tiến Lâm là một ví dụ điển hình. “Nhà tôi trước đây quanh năm chỉ trông vào cây ngô, cây lúa, làm mãi vẫn nghèo. Giờ gia đình tôi trồng cam, bưởi, mía… và nuôi gà thả vườn, mỗi năm thu nhập gần 200 triệu đồng. Nhờ đó có tiền xây nhà mới, con cái được học hành đầy đủ, vươn lên thoát nghèo”, ông Ngân phấn khởi chia sẻ.

Còn anh Triệu Tiến Nghiêm, Trưởng xóm Tiến Lâm cho biết: “Xóm hiện có 164 hộ với 782 nhân khẩu, trong đó có tới 97% người Dao Quần Chẹt sinh sống, kinh tế trước đây vô cùng khó khăn. Chìa khóa của sự thay đổi như hiện nay chính là việc đổi mới tư duy sản xuất. Người dân không còn phụ thuộc vào cây ngô, cây lúa truyền thống mà đã tận dụng khí hậu, thổ nhưỡng để phát triển các mô hình kinh tế đa dạng.

Theo ông Nghiêm, hiện xóm Tiến Lâm đang duy trì hơn 10ha cam canh, cam lòng vàng, cam V2 đang trong thời kỳ cho thu hoạch cao. Ngoài ra, còn phát triển chăn nuôi tập trung, nhiều hộ dân mạnh dạn vay vốn đầu tư hệ thống chuồng trại khép kín, sản xuất theo hướng liên kết tiêu thụ sản phẩm, qua đó có thêm nguồn thu nhập, vượt khó làm giàu.

Bên cạnh đó, các mô hình kinh doanh nhỏ lẻ phát triển đáp ứng nhu cầu tiêu dùng tại chỗ của bà con. Nhờ sự năng động đó, thu nhập bình quân của người dân xóm Tiến Lâm hiện ước đạt trên 40 triệu đồng/năm, nhiều hộ đã vươn lên thoát nghèo. Nhờ đó, tỷ lệ hộ nghèo giảm ấn tượng xuống còn dưới 5%.

Hạ tầng đồng bộ là "đòn bẩy" cho vùng đất khó

Sự chuyển mình của Tiến Lâm không thể thiếu vai trò trợ giúp từ các chính sách của Đảng và Nhà nước. Hệ thống điện, đường, trường, trạm được đầu tư xây dựng đồng bộ theo tiêu chí nông thôn mới đã tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương và nâng cao chất lượng sống.

Đến nay, 100% hộ dân tại xóm đã được sử dụng điện lưới và nước sinh hoạt hợp vệ sinh. Những con đường bê tông kiên cố không chỉ giúp bà con đi lại thuận tiện mà còn là con đường đưa nông sản từ vườn đồi ra thị trường một cách nhanh chóng. Tình hình an ninh trật tự được giữ vững, giúp bà con yên tâm thi đua lao động, sản xuất. Dù đời sống vật chất ngày càng đủ đầy với nhà cao, cửa rộng, nhưng đối với người Dao Quần Chẹt ở Tiến Lâm, việc bảo tồn bản sắc văn hóa vẫn là ưu tiên hàng đầu.

Điểm độc đáo tại xóm Tiến Lâm chính là việc duy trì và phát triển nghề bốc thuốc Nam gia truyền. Hiện có hơn 10 gia đình đang gìn giữ kho tàng y học cổ truyền này. Các bài thuốc chữa đau xương khớp, dạ dày hay chăm sóc phụ nữ sau sinh từ nguyên liệu rừng núi địa phương không chỉ mang lại hiệu quả điều trị cao mà còn đang được chuẩn hóa quy trình để mở rộng thị trường.

Bên cạnh đó, các lớp truyền dạy tiếng nói, chữ viết và nghi lễ cổ truyền như Tết nhảy, Lễ cầu mùa vẫn được tổ chức thường niên. Những "kho báu sống" là các cụ cao niên trong xóm vẫn miệt mài truyền lửa cho thế hệ trẻ, đảm bảo mạch nguồn văn hóa không bị mai một.

Ông Lê Xuân Hà, Phó Chủ tịch UBND xã Thung Nai cho biết, thời gian tới, cấp ủy và chính quyền địa phương khẳng định sẽ tiếp tục ưu tiên nguồn lực để nâng cấp hạ tầng thiết yếu, đồng thời khuyến khích bà con phát huy tinh thần đoàn kết, sáng tạo. Mục tiêu không chỉ là phát triển kinh tế - xã hội mà còn biến những giá trị văn hóa đặc sắc của người Dao Quần Chẹt thành động lực để Tiến Lâm phát triển bền vững, ổn định hơn nữa trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.