Ngày 8/8, ông Lò Minh Hùng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Sơn La cùng đoàn công tác đã đi kiểm tra thực địa và làm việc với xã Muổi Nọi về công tác ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lũ trên địa bàn.

Theo báo cáo của xã Muổi Nọi, từ đêm 4/8 đến ngày 7/8, trên địa bàn xảy ra mưa lớn kéo dài, ảnh hưởng trực tiếp đến 3 bản Bon, Phặng và Lẩy. Mưa lũ khiến 210 hộ với 1.105 nhân khẩu phải di dời đến nơi an toàn.

Thiên tai đã gây thiệt hại 35ha lúa, 4,5ha cà phê và 3ha ao nuôi thủy sản do sạt lở, ngập úng, vùi lấp. Nhiều tuyến giao thông, trong đó có Quốc lộ 6 và các tuyến đường xã, xuất hiện hàng chục nghìn mét khối đất đá sạt xuống, gây ách tắc, gián đoạn giao thông; một số công trình cấp nước sinh hoạt cũng bị hư hỏng. Tổng thiệt hại bước đầu ước tính khoảng 7,28 tỷ đồng (số liệu chưa bao gồm thiệt hại về giao thông, thủy lợi, điện lực và một số công trình hạ tầng).

Trước diễn biến phức tạp của mưa lũ, xã Muổi Nọi đã chủ động triển khai phương châm “4 tại chỗ”, huy động lực lượng tại chỗ ứng phó, tổ chức di dời người dân khỏi khu vực nguy hiểm, qua đó bảo đảm an toàn tuyệt đối về người.

Kiểm tra thực địa tại các điểm nứt, sạt lở ở bản Lẩy và khu vực dự kiến quy hoạch điểm sắp xếp dân cư vùng thiên tai tại khu Pom Hua Lộn, ông Lò Minh Hùng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Sơn La yêu cầu xã Muổi Nọi và các cơ quan chuyên môn khẩn trương phối hợp với đơn vị tư vấn khảo sát địa chất, đánh giá cụ thể mức độ an toàn của khu vực.

Khu vực dự kiến quy hoạch có diện tích hơn 4ha, dư địa mở rộng trên 5ha. Trên cơ sở kết quả khảo sát, cần lập bản đồ khoanh vùng các khu vực có nguy cơ sạt lở cao, xác định chính xác số hộ cần di dời khẩn cấp, từ đó đề xuất UBND tỉnh xem xét quyết định xây dựng công trình khẩn cấp phục vụ sắp xếp dân cư vùng thiên tai tại bản Lẩy.

Phát biểu kết luận buổi làm việc, ông Lò Minh Hùng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Sơn La yêu cầu xã Muổi Nọi ghi nhận, đánh giá cao tinh thần chủ động của cấp ủy, chính quyền xã Muổi Nọi, các lực lượng vũ trang và ngành chức năng trong công tác ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai, góp phần hạn chế thiệt hại về người và tài sản.

Trước diễn biến thiên tai ngày càng phức tạp, khó lường, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Sơn La yêu cầu địa phương chủ động nhận diện, khoanh vùng và kiểm soát các khu vực có nguy cơ sạt lở, đặc biệt là tại bản Lẩy. Trước mắt, cần khẩn trương lập bản đồ nguy cơ, xác định cụ thể từng khu vực, từng hộ dân có khả năng bị ảnh hưởng để xây dựng phương án ứng phó, sơ tán phù hợp.

Địa phương cần thuê đơn vị tư vấn chuyên ngành khảo sát, đánh giá địa chất tại bản Lẩy, xác định bằng cơ sở khoa học các vị trí có nguy cơ sạt lở cao và số hộ cần di dời. Việc di dời phải được tính toán phù hợp với nguồn lực, trong đó ưu tiên các hộ nằm trong vùng có nguy cơ đặc biệt cao, đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

Xã Muổi Nọi phải duy trì lực lượng ứng trực, chủ động xử lý tình huống, không để bị động, bất ngờ trước những diễn biến bất thường của thời tiết. Hệ thống loa truyền thanh cần duy trì hoạt động 24/24 giờ để kịp thời cảnh báo, hướng dẫn người dân sơ tán khi xuất hiện dấu hiệu nguy hiểm.

Đối với những hộ đang ở khu vực an toàn, cần chủ động dọn dẹp bùn đất, rác thải, khơi thông dòng chảy, vệ sinh môi trường; các lực lượng chức năng tập trung hỗ trợ những phần việc vượt quá khả năng của người dân.

Về phương án sơ tán, địa phương phải rà soát kỹ mức độ an toàn tại từng khu vực, tránh tình trạng sơ tán kéo dài hoặc tập trung người dân tại những điểm chưa thực sự cần thiết. Với những khu vực được đánh giá an toàn, có thể xem xét cho người dân trở về nhà; riêng người già, trẻ nhỏ và các trường hợp cần chăm sóc đặc biệt cần được cân nhắc, bố trí phù hợp.

Chủ động sử dụng nguồn ngân sách dự phòng để xử lý các nhiệm vụ phát sinh, tổng hợp đầy đủ nhu cầu, đề nghị cấp có thẩm quyền hỗ trợ đối với những hộ dân phải sơ tán và chịu thiệt hại do thiên tai.

Tỉnh và địa phương cần nghiên cứu đầu tư trạm quan trắc tự động tại bản Lẩy, từng bước xây dựng hệ thống cảnh báo thông minh, có khả năng truyền thông tin trực tiếp đến điện thoại của người dân khi lượng mưa hoặc các chỉ số nguy hiểm vượt ngưỡng. Qua đó, từng bước chuyển từ thế bị động ứng phó sang chủ động phòng ngừa, giảm thiểu rủi ro thiên tai.

Đối với hạ tầng, cần ưu tiên khắc phục các công trình thiết yếu, trước mắt là tuyến giao thông từ Quốc lộ 6, đoạn Bon - Phặng đi Nậm Lầu; hệ thống cấp nước sinh hoạt và các công trình thủy lợi bị ảnh hưởng. Việc khôi phục các công trình này cần được triển khai khẩn trương, tạo điều kiện để người dân sớm ổn định cuộc sống, khôi phục sản xuất.

Về lâu dài, sau khi có kết quả khảo sát địa chất, cần nghiên cứu xây dựng điểm sắp xếp dân cư khẩn cấp tại bản Lẩy cho các hộ nằm trong vùng nguy hiểm. Các khu dân cư mới phải bảo đảm an toàn, ổn định lâu dài, phù hợp với điều kiện sinh hoạt, sản xuất và khả năng tiếp cận các công trình hạ tầng thiết yếu.

Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Sơn La yêu cầu địa phương kết hợp đồng bộ các giải pháp công trình và phi công trình; chú trọng gia cố những vị trí xung yếu, đầu tư hệ thống thoát nước, ổn định dân cư và nâng cao năng lực phòng tránh thiên tai.

Đồng thời, cần đánh giá đầy đủ nguyên nhân dẫn đến sạt lở, trong đó lưu ý tác động của con người đối với rừng và thảm thực vật. Việc suy giảm lớp phủ thực vật để mở rộng sản xuất có thể làm giảm khả năng giữ nước của đất, gia tăng nguy cơ rửa trôi, sạt trượt khi xảy ra mưa lớn kéo dài. Vì vậy, công tác phòng, chống thiên tai cần gắn với bảo vệ rừng, giữ gìn thảm thực vật và sử dụng đất phù hợp.

Nhân dịp này, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Sơn La cùng đoàn công tác đã trao quà của Tỉnh ủy hỗ trợ 10 hộ dân bị thiệt hại do mưa lũ; đồng thời trao các phần quà động viên xã Muổi Nọi và các lực lượng đang tham gia khắc phục hậu quả thiên tai trên địa bàn.