Hiện nay, Hạt Kiểm lâm Tuần Giáo (tỉnh Điện Biên) thực hiện nhiệm vụ quản lý, bảo vệ rừng trên địa bàn 5 xã gồm: Quài Tở, Chiềng Sinh, Tuần Giáo, Pú Nhung và Mường Mùn. Tổng diện tích tự nhiên của khu vực lên tới 97.136,33ha, trong đó diện tích đất có rừng 41.380,82ha, tỷ lệ che phủ rừng đạt 42,60%. Đây là diện tích rừng khá lớn, tạo ra áp lực không nhỏ đối với công tác quản lý, bảo vệ rừng, nhất là trong bối cảnh lực lượng kiểm lâm còn hạn chế.

Trong khi đó, Hạt Kiểm lâm Tuần Giáo chỉ có 20 công chức và người lao động. Với lực lượng mỏng như vậy, việc tổ chức tuần tra, kiểm tra rừng trên địa bàn rộng, địa hình chia cắt mạnh, giao thông khó khăn không phải lúc nào cũng có thể thực hiện thường xuyên, liên tục. Bên cạnh đó, điều kiện thời tiết những năm gần đây diễn biến phức tạp, thay đổi thất thường. Đặc biệt trong mùa khô, nguy cơ cháy rừng luôn tiềm ẩn, gây thêm nhiều khó khăn cho công tác quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng.

Trước thực tế đó, Hạt Kiểm lâm Tuần Giáo xác định muốn quản lý, bảo vệ rừng hiệu quả thì phải phát huy vai trò của cả hệ thống chính trị, đặc biệt là người dân sinh sống gần rừng, ven rừng. Do vậy, cán bộ, công chức kiểm lâm đã tăng cường bám sát cơ sở, gần dân, sát dân, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhằm nâng cao nhận thức và ý thức chấp hành pháp luật về lâm nghiệp trong cộng đồng dân cư.

Thông qua các buổi họp bản, sinh hoạt cộng đồng, hay những lần xuống thăm hỏi trực tiếp từng hộ gia đình, cán bộ kiểm lâm kiên trì giải thích cho người dân hiểu rõ vai trò, giá trị của rừng đối với môi trường sống cũng như sinh kế lâu dài. Từ đó, nhiều người dân đã dần thay đổi nhận thức, chủ động tham gia bảo vệ rừng, trở thành “tai, mắt” của lực lượng kiểm lâm. Khi phát hiện các dấu hiệu vi phạm như chặt phá rừng, khai thác lâm sản trái phép hay nguy cơ cháy rừng, người dân kịp thời thông báo cho chính quyền địa phương và lực lượng chức năng để xử lý.

Bà Nguyễn Thị Hà Thu, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Tuần Giáo cho biết: Thời gian qua, đơn vị luôn nhận được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của cấp ủy, chính quyền địa phương và Chi cục Kiểm lâm tỉnh, cùng sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan chức năng. Sự vào cuộc đồng bộ của các lực lượng đã góp phần quan trọng nâng cao hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ rừng, phòng cháy, chữa cháy rừng và phát triển rừng trên địa bàn.

Để khắc phục tình trạng địa bàn quản lý rộng, giao thông khó khăn, lực lượng kiểm lâm mỏng, Hạt Kiểm lâm Tuần Giáo đã chủ động phân công lực lượng xuống cơ sở, bám sát địa bàn, nắm chắc tình hình ngay từ sớm, từ xa. Nhiều kiểm lâm viên thường xuyên có mặt tại các thôn, bản, đặc biệt là những khu vực trọng điểm, phức tạp về quản lý, bảo vệ rừng.

Thực tế tại địa phương cho thấy, một bộ phận hộ gia đình sinh sống ven rừng còn gặp nhiều khó khăn về kinh tế. Diện tích ruộng nước ít, sinh kế chủ yếu dựa vào canh tác nương rẫy, trong khi trình độ nhận thức còn hạn chế. Đây cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng phá rừng làm nương vẫn xảy ra ở một số nơi. Chính vì vậy, việc kiểm lâm viên thường xuyên bám nắm địa bàn, gần gũi với người dân sẽ giúp kịp thời phát hiện và xử lý các vụ việc xâm hại rừng ngay từ cơ sở.

“Nhiều cán bộ kiểm lâm không quản ngại khó khăn, vất vả, thường xuyên có mặt tại các thôn, bản, nhất là khu vực trọng điểm về quản lý, bảo vệ rừng. Có những thời điểm, anh em phải ăn ngủ tại bản, cùng bà con đi tuần tra rừng. Đặc biệt, vào các dịp lễ, tết khi nhiều cơ quan, đơn vị được nghỉ thì nhiệm vụ của lực lượng kiểm lâm lại càng nặng nề hơn bởi một số đối tượng thường lợi dụng thời điểm này để thực hiện các hành vi xâm hại rừng. Vì vậy, đơn vị luôn bố trí lực lượng bám sát cơ sở kể cả trong những ngày nghỉ, duy trì tuần tra, kiểm tra thường xuyên nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm”, bà Nguyễn Thị Hà Thu nhấn mạnh.

Nhờ tinh thần trách nhiệm cao, sự tận tụy và nhiệt tình của đội ngũ công chức, người lao động trong đơn vị, nhiều khó khăn từng bước được khắc phục, công tác quản lý, bảo vệ rừng trên địa bàn đạt nhiều kết quả tích cực.

Trong năm 2025, Hạt Kiểm lâm Tuần Giáo đã chỉ đạo kiểm lâm địa bàn tổ chức 149 buổi tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về lâm nghiệp với 9.895 lượt người tham gia. Thông qua các hoạt động này, nhận thức của người dân về vai trò, giá trị của rừng cũng như trách nhiệm bảo vệ rừng ngày càng được nâng cao.

Song song với công tác tuyên truyền, Hạt Kiểm lâm Tuần Giáo cũng chủ động tham mưu cho chính quyền địa phương xây dựng và triển khai phương án phòng cháy, chữa cháy rừng trong mùa khô. Ban Chỉ huy phòng cháy, chữa cháy rừng tại các xã được kiện toàn; các tổ, đội quản lý bảo vệ rừng tại thôn, bản được củng cố và duy trì hoạt động hiệu quả. Trong những tháng cao điểm mùa khô, lực lượng kiểm lâm và các lực lượng liên quan tổ chức trực 24/24 giờ nhằm kịp thời phát hiện và xử lý các tình huống phát sinh.

Thực tế cho thấy, khi kiểm lâm gần dân, sát dân thì việc bảo vệ rừng sẽ hiệu quả hơn. Người dân không chỉ là đối tượng được tuyên truyền mà còn trở thành lực lượng đồng hành, cùng kiểm lâm giữ rừng. Đây chính là nền tảng quan trọng góp phần bảo vệ “lá phổi xanh”, giữ gìn môi trường sinh thái và tạo sinh kế bền vững cho hôm nay và các thế hệ mai sau.