Ngày 22/8, tại Đền thờ Nàng Han Linh Cổ Miếu, bản Mường Chiên, xã Mường Chiên, tỉnh Sơn La, diễn ra Ngày hội “Vui Tết Xíp Xí” năm 2026 và chương trình báo cáo kết quả phục dựng Lễ hội Nàng Han.

Tết Xíp Xí là một trong những nét văn hóa truyền thống đặc sắc của đồng bào Thái trắng, được tổ chức vào trung tuần tháng 7 âm lịch, thường vào ngày 14/7. Đây là dịp để các gia đình, cộng đồng sum họp, giao lưu, cầu mong bình an, mùa màng thuận lợi, cuộc sống no ấm.

Ngày hội năm nay diễn ra sôi nổi với nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ và trò chơi dân gian như ném còn, tó má lẹ, kéo co, múa sạp, bịt mắt bắt vịt. Người dân và du khách cùng tham gia, tạo nên không gian giao lưu văn hóa cộng đồng đặc sắc giữa vùng lòng hồ Sơn La.

Điểm nhấn của chương trình là báo cáo kết quả phục dựng Lễ hội Nàng Han và công bố Quyết định thành lập Câu lạc bộ Bảo tồn Lễ hội Nàng Han bản Mường Chiên.

Việc thành lập câu lạc bộ được kỳ vọng tạo lực lượng nòng cốt trong thực hành, truyền dạy, quảng bá và gìn giữ lễ hội. Qua đó, những giá trị văn hóa truyền thống được tiếp tục trao truyền, từng bước đưa di sản đến gần hơn với thế hệ trẻ và trở thành một phần trong đời sống văn hóa của cộng đồng.

Cùng với các hoạt động văn hóa, Hội thi ẩm thực “Hương Sắc Mường Chiên” thu hút sự tham gia của các trường học, các bản trên địa bàn xã cùng 3 đội đến từ Quỳnh Nhai, Mường Giôn và Mường Sại.

Tại hội thi, các đội giới thiệu nhiều món ăn truyền thống, qua đó thể hiện sự phong phú trong văn hóa ẩm thực của đồng bào các dân tộc, đồng thời góp phần quảng bá những nét đặc trưng của vùng đất Mường Chiên đến người dân và du khách.

Ông Bùi Đình Hải, Phó Chủ tịch UBND xã Mường Chiên, cho biết, việc phục dựng Lễ hội Nàng Han hướng tới bảo tồn các giá trị văn hóa gắn với cộng đồng, trong đó người dân là chủ thể trực tiếp thực hành, gìn giữ và trao truyền di sản.

“Chúng tôi mong muốn lễ hội không chỉ được phục dựng mà phải sống trong cộng đồng, để thế hệ trẻ hiểu, tham gia và tiếp nối. Đây cũng là cơ sở để địa phương phát huy giá trị văn hóa phục vụ phát triển du lịch”, ông Hải nói.

Không chỉ là dịp để người dân địa phương gìn giữ phong tục truyền thống, Ngày hội “Vui Tết Xíp Xí” còn tạo thêm điểm đến trải nghiệm văn hóa cho du khách khi đến Mường Chiên.

Du khách Lò Văn Nguyên, xã Cò Nòi, cho biết, không gian ngày hội mang đến những trải nghiệm gần gũi, giúp du khách hiểu thêm về phong tục, trò chơi dân gian và ẩm thực truyền thống của người Thái trắng ở Mường Chiên.

Từ những nghi lễ truyền thống đến các trò chơi dân gian, văn nghệ cộng đồng và ẩm thực địa phương, các hoạt động trong ngày hội góp phần làm rõ hơn những giá trị văn hóa đặc trưng của vùng đất ven lòng hồ.

Việc tổ chức Tết Xíp Xí gắn với phục dựng Lễ hội Nàng Han giúp các giá trị văn hóa tiếp tục hiện diện trong đời sống cộng đồng, thay vì chỉ được lưu giữ dưới dạng tư liệu. Đây cũng là hướng đi để Mường Chiên từng bước biến những giá trị văn hóa bản địa thành sản phẩm phục vụ du lịch.

Qua đó, địa phương có thêm điều kiện quảng bá hình ảnh, thu hút du khách, đồng thời tạo cơ hội để người dân tham gia các hoạt động dịch vụ, từng bước mở rộng sinh kế gắn với phát triển du lịch cộng đồng tại vùng lòng hồ thủy điện Sơn La.