Mai Sơn tạo đột phá từ vùng nguyên liệu

Nằm ở trung tâm vùng sản xuất trọng điểm của tỉnh Sơn La, Mai Sơn đang từng bước khẳng định vị thế “thủ phủ cây ăn quả” bằng những con số cụ thể và mô hình sản xuất hiện đại. Nông nghiệp tiếp tục là trụ cột kinh tế, nhưng không còn dừng ở sản lượng, mà chuyển mạnh sang chất lượng, tiêu chuẩn và giá trị gia tăng.

Ngay từ đầu nhiệm kỳ, xã xác định phát triển nông nghiệp bền vững, ứng dụng công nghệ cao là khâu đột phá. Các chỉ tiêu về diện tích cây ăn quả, vùng VietGAP, hữu cơ, vùng sản xuất công nghệ cao được cụ thể hóa trong nghị quyết, gắn với rà soát, điều chỉnh quy hoạch phù hợp thổ nhưỡng và nhu cầu thị trường.

Bà Hoàng Thị Hồng, Chủ tịch UBND xã Mai Sơn, tỉnh Sơn La cho biết: Muốn nâng cao thu nhập cho người dân thì phải thay đổi phương thức sản xuất. Xã tập trung quy hoạch vùng nguyên liệu tập trung, hỗ trợ xây dựng mã số vùng trồng, khuyến khích áp dụng quy trình VietGAP, hữu cơ, tưới tiết kiệm. Các HTX được củng cố, phát huy vai trò cầu nối liên kết tiêu thụ, bảo đảm đầu ra ổn định.

Năm 2025, toàn xã duy trì trên 4.664 ha cây ăn quả; 25 ha xoài đạt VietGAP; 124 ha xoài, nhãn có mã số vùng trồng phục vụ truy xuất, xuất khẩu. Diện tích ứng dụng công nghệ cao đạt khoảng 1.120 ha; 30 ha sản xuất theo hướng hữu cơ. Gần 200 ha na và hơn 214 ha xoài được công nhận vùng sản xuất công nghệ cao.

Sản xuất được tổ chức theo vùng chuyên canh kiểm soát chất lượng. Người dân áp dụng quy trình kỹ thuật đồng bộ, sử dụng hệ thống tưới tiết kiệm, nhà lưới, nhà màng, chế phẩm sinh học, bẫy côn trùng và nhật ký điện tử để bảo đảm truy xuất nguồn gốc. Cơ cấu cây trồng điều chỉnh theo lợi thế từng vùng; duy trì na, xoài, nhãn là chủ lực, đồng thời mở rộng dâu tây, cà phê, rau, hoa an toàn.

Liên kết chuỗi, chuyển đổi số nâng giá trị nông sản

Chuyển đổi số trong nông nghiệp được triển khai đồng bộ. Dữ liệu vùng trồng, sản lượng, quy trình sản xuất được cập nhật thường xuyên; nhiều sản phẩm áp dụng mã QR truy xuất nguồn gốc, đưa lên các sàn thương mại điện tử như Postmart và Voso, quảng bá qua mạng xã hội. Nhờ đó, nông sản Mai Sơn mở rộng thị trường, giảm phụ thuộc trung gian, tăng tính minh bạch và niềm tin của người tiêu dùng.

Sự phát triển nông nghiệp công nghệ cao gắn chặt với vai trò của HTX và doanh nghiệp. Toàn xã có 9 doanh nghiệp, 65 HTX hoạt động trên nhiều lĩnh vực; trong đó, nhiều HTX nông nghiệp tham gia sâu vào chuỗi sản xuất – chế biến – tiêu thụ. Các HTX tổ chức cung ứng vật tư đầu vào, hướng dẫn kỹ thuật, kiểm soát quy trình và ký kết hợp đồng tiêu thụ, góp phần giảm tình trạng “được mùa rớt giá”.

Trên địa bàn xã có các cơ sở chế biến hoạt động ổn định như Công ty CP Thực phẩm xuất khẩu Đồng Giao và Công ty CP Mía đường Sơn La. Riêng Công ty CP Thực phẩm xuất khẩu Đồng Giao thu mua 80.000 tấn, tiêu thụ 16.200 tấn nông sản; sản lượng đường của Công ty CP Mía đường Sơn La ước đạt 58.291 tấn. Sự hiện diện của các nhà máy giúp nâng cao giá trị nông sản, giảm áp lực tiêu thụ khi vào vụ thu hoạch rộ, từng bước hình thành chuỗi giá trị khép kín.

Với định hướng tiếp tục mở rộng nhà lưới, nâng cao tỷ lệ sản xuất theo quy trình chuẩn, tăng cường liên kết tiêu thụ và đẩy mạnh chuyển đổi số, Mai Sơn đang từng bước xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, bền vững. Từ những vườn cây trĩu quả đến các nhà máy chế biến sôi động, diện mạo “thủ phủ cây ăn quả” hôm nay đã đổi thay rõ nét, tạo nền tảng vững chắc để địa phương khẳng định vị thế vùng nông nghiệp trọng điểm của tỉnh.