Liên minh HTX Sơn La tham gia tái cơ cấu nông nghiệp

Sơn La nổi lên như một điểm sáng trong phát triển nông nghiệp hàng hóa khu vực miền núi phía Bắc. Từ một địa phương sản xuất nhỏ lẻ, manh mún, Sơn La đã từng bước chuyển mình mạnh mẽ sang mô hình sản xuất theo chuỗi giá trị, gắn với thị trường tiêu thụ và xuất khẩu.

Trong hành trình đó, Liên minh Hợp tác xã tỉnh Sơn La được xác định là lực lượng nòng cốt, đóng vai trò “bà đỡ” cho kinh tế hợp tác phát triển. Không chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ thành lập các hợp tác xã (HTX), Liên minh HTX tỉnh còn đồng hành cùng các đơn vị trong suốt quá trình vận hành, nâng cao năng lực quản trị, mở rộng sản xuất và kết nối thị trường.

Việc phát triển HTX do nông dân làm chủ đã tạo nên sự thay đổi căn bản trong tư duy sản xuất. Người nông dân không còn sản xuất đơn lẻ mà liên kết với nhau thành tổ chức kinh tế tập thể, có quy mô, có chiến lược, có khả năng cạnh tranh. Đây chính là nền tảng quan trọng để Sơn La phát triển nông nghiệp bền vững.

Một trong những dấu ấn nổi bật của Liên minh Hợp tác xã tỉnh Sơn La là việc triển khai đồng bộ các chương trình hỗ trợ HTX theo hướng “cầm tay chỉ việc”. Từ tư vấn thủ tục thành lập, xây dựng điều lệ, phương án sản xuất kinh doanh, đến đào tạo kỹ năng quản lý, tổ chức sản xuất… đều được thực hiện bài bản, sát thực tiễn.

Không dừng lại ở đó, Liên minh HTX tỉnh còn tổ chức các lớp tập huấn, hội thảo chuyên đề, đưa cán bộ HTX đi tham quan, học tập kinh nghiệm tại các mô hình hiệu quả trong và ngoài tỉnh. Qua đó, giúp đội ngũ quản lý HTX từng bước thay đổi tư duy, nâng cao trình độ, tiếp cận với các phương thức sản xuất tiên tiến.

Đặc biệt, trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập kinh tế sâu rộng, Liên minh HTX đã tích cực hỗ trợ các HTX ứng dụng công nghệ thông tin, xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc sản phẩm, từng bước đưa nông sản Sơn La tiếp cận các thị trường lớn, kể cả xuất khẩu.

Từ sự hỗ trợ thiết thực đó, nhiều HTX trên địa bàn tỉnh đã phát triển mạnh mẽ, trở thành điểm sáng trong sản xuất nông nghiệp hàng hóa. Tiêu biểu là HTX Sản xuất kinh doanh và dịch vụ tổng hợp Bình Thuận (xã Bình Thuận).

Ban đầu, HTX hoạt động với quy mô nhỏ, sản xuất còn phân tán, hiệu quả chưa cao. Tuy nhiên, sau khi được hỗ trợ tham quan, học tập mô hình và tư vấn tái cơ cấu sản xuất, HTX đã mạnh dạn đổi mới toàn diện. Từ việc xây dựng vùng nguyên liệu chè tập trung, tổ chức liên kết với nông dân, đến đầu tư dây chuyền chế biến hiện đại, tất cả đều được thực hiện theo hướng nâng cao giá trị sản phẩm.

Hiện nay, HTX liên kết bao tiêu chè búp tươi cho khoảng 400 hộ dân trong và ngoài xã. Mỗi năm, HTX chế biến từ 400–500 tấn chè thành phẩm, chủ yếu xuất khẩu sang thị trường Đài Loan thông qua các doanh nghiệp tại Hà Nội. Sản phẩm chè Trọng Nguyên của HTX đã đạt chứng nhận OCOP 4 sao từ năm 2019 và được đánh giá lại năm 2023.

Thành công của HTX không chỉ thể hiện ở con số sản lượng hay doanh thu, mà còn ở việc nâng cao thu nhập cho người dân. Nhiều hộ trồng chè trước đây có cuộc sống khó khăn, nay đã ổn định kinh tế, từng bước vươn lên khá giả.

Phát triển HTX gắn với chuỗi giá trị và tiêu chuẩn chất lượng

Theo ông Mùi Anh Tiến, Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã tỉnh Sơn La, định hướng phát triển HTX của tỉnh không chỉ dừng ở mở rộng số lượng mà tập trung vào nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động. Trọng tâm là phát triển HTX theo chuỗi giá trị, gắn sản xuất với chế biến và tiêu thụ sản phẩm.

Nhiều HTX đã mạnh dạn đầu tư sản xuất theo các tiêu chuẩn như VietGAP, GlobalGAP, hữu cơ, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường. Bên cạnh đó, việc ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất cũng được đẩy mạnh, từ khâu giống, chăm sóc đến thu hoạch, bảo quản và chế biến.

Đáng chú ý, các HTX đã chú trọng xây dựng thương hiệu, đăng ký nhãn hiệu, thiết kế bao bì, tem truy xuất nguồn gốc. Nhờ đó, sản phẩm không chỉ nâng cao giá trị mà còn tạo dựng niềm tin với người tiêu dùng, mở rộng thị trường tiêu thụ.

Hiện toàn tỉnh Sơn La có trên 400 HTX do nông dân làm chủ, hoạt động đa dạng trong các lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản, dịch vụ nông nghiệp, thủ công mỹ nghệ và du lịch. Đây là lực lượng quan trọng trong việc tổ chức lại sản xuất, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân nông thôn.

Theo thống kê, lợi nhuận bình quân của các HTX đạt khoảng 150–200 triệu đồng/năm, thu nhập của thành viên đạt từ 5–7 triệu đồng/người/tháng. Những con số này cho thấy hiệu quả rõ nét của mô hình kinh tế hợp tác trong phát triển kinh tế nông thôn.

Không chỉ mang lại lợi ích kinh tế, các HTX còn góp phần quan trọng trong công tác giảm nghèo bền vững. Thông qua liên kết sản xuất, bao tiêu sản phẩm, người nông dân có đầu ra ổn định, yên tâm đầu tư sản xuất, từng bước nâng cao đời sống.

Bên cạnh hỗ trợ sản xuất, Liên minh Hợp tác xã tỉnh Sơn La còn chú trọng thúc đẩy phong trào khởi nghiệp trong nông nghiệp. Nhiều nông dân trẻ đã mạnh dạn thành lập HTX, ứng dụng công nghệ mới, phát triển các sản phẩm đặc trưng của địa phương.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, việc phát triển nông nghiệp bền vững là yêu cầu cấp thiết. Sơn La đã lựa chọn hướng đi đúng đắn khi lấy HTX do nông dân làm chủ làm trung tâm của quá trình phát triển.

Với sự đồng hành của Liên minh Hợp tác xã tỉnh Sơn La, các HTX đang từng bước nâng cao năng lực cạnh tranh, thích ứng với thị trường, phát triển theo hướng hiện đại và bền vững. Đây không chỉ là giải pháp kinh tế, mà còn là chiến lược lâu dài nhằm nâng cao đời sống người dân, xây dựng nông thôn mới văn minh, giàu đẹp.

Có thể khẳng định, sự phát triển của kinh tế hợp tác tại Sơn La trong những năm qua là minh chứng rõ nét cho vai trò của Liên minh HTX tỉnh. Từ việc hỗ trợ hình thành, phát triển đến nâng cao chất lượng hoạt động của các HTX, tổ chức này đã góp phần quan trọng trong việc tái cơ cấu ngành nông nghiệp.

Trong thời gian tới, với định hướng tiếp tục đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động, Liên minh HTX tỉnh Sơn La sẽ tiếp tục là “đòn bẩy” quan trọng, giúp nông dân làm chủ sản xuất, làm giàu trên chính mảnh đất quê hương, đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.