Lào Cai: Khánh Yên đổi mới tư duy sản xuất, nâng tầm giá trị nông nghiệp

+ aA -
Phạm Hoài - Kim Thoa

02/06/2026 18:08 GMT +7

Những năm gần đây, xã Khánh Yên (tỉnh Lào Cai) đã và đang đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng sản xuất hàng hóa, khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai và lợi thế địa phương. Từ mô hình nuôi cá chép ruộng, trồng bí xanh thơm đến phát triển quế hữu cơ, người dân từng bước thay đổi tư duy sản xuất, nâng cao thu nhập và tạo nền tảng cho phát triển nông nghiệp bền vững.

Nuôi cá chép ruộng – tận dụng đất sau mùa vụ

Sau mỗi vụ thu hoạch, trên những cánh đồng ở Khánh Yên không còn cảnh ruộng bỏ không chờ vụ mới. Thay vào đó, nhiều hộ dân tận dụng mặt nước để phát triển mô hình nuôi cá chép ruộng – hướng sản xuất mang lại hiệu quả kinh tế ổn định và đang được duy trì, nhân rộng trong những năm gần đây.

Cá được nuôi trong môi trường tự nhiên, nguồn nước sạch, tận dụng thức ăn sẵn có trên đồng ruộng nên thịt săn chắc, thơm ngon và được thị trường ưa chuộng. Nhờ chất lượng vượt trội, giá bán cá chép ruộng thường cao hơn so với các loại cá nuôi thông thường. Không chỉ tạo thêm nguồn thu sau vụ lúa, mô hình còn giúp nâng cao giá trị trên cùng đơn vị diện tích canh tác.

Gia đình chị Vy Thị Chiên, thôn Lảng 2, xã Khánh Yên thu hoạch cá chép ruộng. Ảnh: Kim Thoa.

Đã nhiều năm gắn bó với nghề nuôi cá chép ruộng, chị Vy Thị Chiên, thôn Lảng 2, chia sẻ: “Sau khi thu hoạch lúa mùa, gia đình thả cá xuống ruộng để tận dụng nguồn thức ăn tự nhiên còn lại như lúa rơi, cỏ dại và các sinh vật trong ruộng. Nhờ vậy, cá phát triển tốt, thịt chắc, thơm ngon và được người tiêu dùng ưa chuộng”.

Nhu cầu nuôi cá chép ruộng ngày càng tăng cũng mở ra cơ hội phát triển nghề sản xuất cá giống. Gia đình anh La Văn Quyết, thôn Sung 1 là một trong những hộ tiên phong theo hướng này.

Theo anh Quyết, khi lúa ngoài đồng bắt đầu trỗ bông, gia đình anh nhập cá giống cỡ bằng ngón tay về nuôi trong ao. Sau khoảng 7-8 tháng chăm sóc, cá đạt trọng lượng trên 1kg/con, đúng thời điểm người dân thu hoạch lúa mùa và chuẩn bị thả nuôi cá chép ruộng vụ mới.

Mở rộng cây trồng giá trị cao, hướng tới sản xuất bền vững

Bên cạnh phát triển thủy sản, người dân Khánh Yên cũng mạnh dạn đưa nhiều loại cây trồng mới vào sản xuất. Trong đó, cây bí xanh thơm đang trở thành hướng phát triển kinh tế đầy triển vọng đối với nhiều hộ dân địa phương.

Sau hơn hai năm triển khai, toàn xã hiện có trên 3ha bí xanh thơm, năng suất đạt từ 10-15 tấn/ha. Với giá bán dao động từ 20.000-25.000 đồng/kg, loại cây trồng này mang lại giá trị kinh tế cao hơn nhiều so với các cây trồng truyền thống.

Với hơn 3 ha bí xanh thơm đang được canh tác, Khánh Yên từng bước khẳng định hiệu quả của việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng khi giá trị kinh tế thu được cao gấp 5 - 6 lần so với các cây trồng truyền thống. Ảnh: Kim Thoa.

Là người tiên phong đưa bí xanh thơm về trồng tại địa phương, anh Hà Văn Thiệp, thôn Én 2, cho biết, thời gian đầu gia đình cũng không khỏi lo lắng vì đây là cây trồng mới. Tuy nhiên, sau khi được tham quan các mô hình hiệu quả và được hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, cây sinh trưởng tốt, cho năng suất ổn định.

Sau hơn 2 năm triển khai, mô hình cây bí xanh thơm cho năng suất ổn định, hiệu quả kinh tế cao. Thu nhập từ bí xanh thơm cao gấp 5-6 lần so với trồng lúa, trong khi việc chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh thuận lợi hơn nhiều loại cây trồng khác.

Không chỉ phát triển các mô hình riêng lẻ, Khánh Yên đang từng bước định hình nền nông nghiệp hàng hóa dựa trên những lợi thế sẵn có. Xác định nông nghiệp là ngành kinh tế chủ lực, địa phương tập trung phát triển các sản phẩm phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng và nhu cầu thị trường.

Bên cạnh cây lúa, xã từng bước mở rộng diện tích quế hữu cơ, cây ăn quả, rau màu, thủy sản và các loại cây trồng có giá trị kinh tế cao. Hiện nay, toàn xã có trên 1.200ha quế hữu cơ, 45ha cây ăn quả, 10ha rau màu và 122ha nuôi trồng thủy sản, trong đó có khoảng 12ha cá chép ruộng.

Để tạo động lực cho người dân chuyển đổi sản xuất, địa phương tăng cường tuyên truyền, tập huấn kỹ thuật, định hướng phát triển phù hợp với điều kiện thực tế. Đồng thời, xã tích cực phối hợp với các cơ quan chuyên môn triển khai các chính sách hỗ trợ sản xuất, kết nối tiêu thụ sản phẩm và thu hút doanh nghiệp liên kết đầu tư.

Người dân Khánh Yên mạnh dạn chuyển đổi cây trồng phù hợp với điều kiện thực tế, hướng tới phát triển nông nghiệp hàng hóa bền vững. Ảnh: Kim Thoa.

Ông Nguyễn Hữu Thiện, Chủ tịch UBND xã Khánh Yên, cho biết: “Địa phương tập trung hỗ trợ người dân về kỹ thuật sản xuất, định hướng phát triển phù hợp với nhu cầu thị trường, tìm kiếm đầu ra cho sản phẩm và kêu gọi doanh nghiệp liên kết sản xuất. Cùng với đó, các chính sách hỗ trợ của tỉnh được triển khai kịp thời nhằm giúp người dân có thêm nguồn lực đầu tư phát triển kinh tế”.

Từ những mô hình phù hợp với điều kiện thực tế, Khánh Yên đang từng bước chuyển đổi từ sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa. Sự thay đổi trong tư duy của người dân cùng việc mạnh dạn đưa các loại cây trồng, vật nuôi mới vào sản xuất đang góp phần khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế địa phương, tạo nền tảng vững chắc cho phát triển nông nghiệp bền vững.

Nông thôn Tây Bắc: Người dân xã Khánh Yên đồng loạt ra quân làm đẹp đường làng, ngõ xóm nhân dịp 30/4

Nông thôn Tây Bắc: Người dân xã Khánh Yên đồng loạt ra quân làm đẹp đường làng, ngõ xóm nhân dịp 30/4

Sáng 29/4, Hội Nông dân xã Khánh Yên (tỉnh Lào Cai) đã phát động phong trào ra quân vệ sinh đường làng, ngõ xóm. Hoạt động thu hút đông đảo hội viên tham gia, góp phần khoác "áo mới" xanh – sạch – đẹp cho cảnh quan nông thôn nơi đây.

Nuôi lươn Văn Bàn Lào Cai, đưa từ ao bùn lên bể xi măng, cách làm giàu ở xã mới Khánh Yên

Nuôi lươn Văn Bàn Lào Cai, đưa từ ao bùn lên bể xi măng, cách làm giàu ở xã mới Khánh Yên

Chuyển từ nuôi lươn ao bùn sang mô hình nuôi lươn không bùn trong bể xi măng, người dân xã Khánh Yên, tỉnh Lào Cai (địa phận huyện Văn Bàn) đang từng bước nâng cao giá trị con lươn, cách làm giàu của các hộ gia đình ít đất.