Khai mạc Lễ hội Chợ tình Khâu Vai năm 2026 – chợ tình hơn 100 năm tuổi trên cao nguyên đá

Tham dự Lễ hội có PGS.TS Nguyễn Thế Kỷ, nguyên Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, nguyên Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam; ông Trần Mạnh Lợi - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy; bà Vương Ngọc Hà - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tuyên Quang cùng đông đảo người dân và du khách.

Giữa những dãy núi đá tai mèo trùng điệp nơi cực Bắc Tổ quốc, khi màn đêm buông xuống trên cao nguyên đá, tiếng khèn, câu hát giao duyên lại vang lên giữa sân Mê cung đá xã Khâu Vai, tỉnh Tuyên Quang.

Hàng nghìn người dân và du khách từ khắp nơi đã cùng hội tụ về đây để tham dự Lễ hội Chợ tình Khâu Vai năm 2026 – phiên chợ đặc biệt chỉ họp duy nhất một lần trong năm, nơi lưu giữ một trong những câu chuyện tình đẹp và day dứt nhất vùng cao Tây Bắc.

Tối 12/5, trong không khí rộn ràng của ngày hội, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc xã Khâu Vai đã long trọng tổ chức khai mạc Lễ hội Chợ tình Khâu Vai năm 2026 với chủ đề “Khâu Vai phiên chợ tình mãi gọi”. Không chỉ là một sự kiện văn hóa truyền thống, lễ hội năm nay còn mang theo kỳ vọng đưa Khâu Vai trở thành điểm sáng du lịch văn hóa của vùng cao nguyên đá.

Khác với những phiên chợ vùng cao thông thường, Chợ Phong lưu Khâu Vai – hay còn gọi là Chợ tình Khâu Vai – mang trong mình một câu chuyện tình buồn đã tồn tại hơn 100 năm qua. Theo truyền thuyết dân gian, phiên chợ bắt nguồn từ mối tình dang dở giữa chàng Ba, người dân tộc Nùng và nàng Út, cô gái dân tộc Giáy. Vì sự ngăn cấm của hai dòng tộc, họ không thể nên duyên vợ chồng. Trước khi chia xa, hai người hẹn nhau mỗi năm gặp lại một lần vào ngày 27/3 âm lịch tại Khâu Vai.

Lời hẹn năm nào dần trở thành phong tục, thành nét văn hóa đặc biệt của đồng bào nơi miền đá. Qua thời gian, Chợ tình Khâu Vai không chỉ là nơi gặp gỡ của những đôi trai gái yêu nhau, mà còn là nơi để những người từng có duyên nhưng không đến được với nhau tìm về ôn lại kỷ niệm cũ. Bởi vậy, người dân nơi đây vẫn thường nói vui rằng, đến Khâu Vai là để tìm lại ký ức của tình yêu.

Trong phát biểu khai mạc lễ hội, ông Lê Văn Quý - Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, Phó Chủ tịch UBND xã Khâu Vai, Trưởng Ban Tổ chức các ngày lễ lớn trên địa bàn xã nhấn mạnh, Chợ tình Khâu Vai không chỉ là một phiên chợ đặc biệt diễn ra mỗi năm một lần, mà còn là nơi lưu giữ những giá trị văn hóa, nhân văn sâu sắc của đồng bào các dân tộc vùng cao cực Bắc.

“Đây là nơi gặp gỡ của tình yêu, của ký ức, của nghĩa tình và sự thủy chung son sắt. Trải qua bao thế hệ, Chợ tình Khâu Vai đã trở thành biểu tượng văn hóa độc đáo, điểm đến hấp dẫn đối với du khách trong và ngoài nước”, ông Quý chia sẻ.

Những năm gần đây, cùng với sự quan tâm đầu tư của tỉnh và địa phương, lễ hội ngày càng được tổ chức quy mô, bài bản hơn nhưng vẫn giữ được nét nguyên sơ, mộc mạc vốn có. Các hoạt động văn hóa truyền thống không chỉ giúp bảo tồn bản sắc dân tộc mà còn tạo động lực phát triển du lịch cộng đồng, nâng cao đời sống người dân vùng cao.

Ngay sau phần khai mạc, sân khấu giữa Mê cung đá rực sáng trong chương trình nghệ thuật mang đậm sắc màu văn hóa dân tộc. Những làn điệu dân ca của người Giáy, tiếng khèn Mông da diết, những điệu múa uyển chuyển hòa cùng hoạt cảnh tái hiện chuyện tình chàng Ba – nàng Út khiến nhiều du khách xúc động.

Trong không gian ấy, giữa tiếng reo vui và những ánh mắt tìm nhau, Chợ tình Khâu Vai như sống lại đúng với tinh thần vốn có – nơi con người tìm đến nhau bằng sự chân thành và tình cảm mộc mạc của miền sơn cước.

Không chỉ có các chương trình nghệ thuật, lễ hội năm nay còn mang đến hàng loạt hoạt động hấp dẫn, đậm chất vùng cao. Từ sáng 12/5, hàng nghìn du khách đã đổ về Khâu Vai để tham gia và trải nghiệm các phần thi dân gian độc đáo như hội thi chim họa mi hót, thi dê khỏe - dê đẹp, thi gùi ngô lên nương, thi địu nước qua con đường Mê cung đá, lễ dâng hương miếu Ông, miếu Bà hay hội thi chế biến các món ăn từ ngô.

Đặc biệt, phần trình diễn trang phục dân tộc đã thu hút đông đảo người xem. Những bộ váy áo rực rỡ sắc màu của đồng bào Mông, Giáy, Nùng… nổi bật giữa không gian đá xám tạo nên một bức tranh văn hóa đầy sống động.

Nhiều du khách lần đầu đến với Khâu Vai không giấu được sự thích thú khi được trực tiếp hòa mình vào các trò chơi dân gian, thưởng thức ẩm thực địa phương và lắng nghe những câu chuyện tình gắn với phiên chợ đặc biệt này.

Theo Ban tổ chức, lễ hội diễn ra trong hai ngày 12 và 13/5, tương ứng ngày 26 và 27/3 âm lịch. Trong ngày chính hội 13/5, nhiều hoạt động tiếp tục được tổ chức như giải đua lợn đen Lũng Pù, thi đồng diễn nghệ thuật truyền thống các dân tộc, tung còn giao duyên, leo cột và trải nghiệm check-in tại Mê cung đá.

Giữa nhịp sống hiện đại, Chợ tình Khâu Vai vẫn giữ được nét riêng hiếm có. Không quá ồn ào, náo nhiệt như nhiều lễ hội du lịch khác, nơi đây hấp dẫn du khách bởi sự chân thật, bởi câu chuyện tình vượt thời gian và bởi những giá trị văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Với người dân Khâu Vai, lễ hội không chỉ là dịp vui chơi, gặp gỡ mà còn là niềm tự hào về bản sắc quê hương. Còn với du khách, đây là cơ hội để cảm nhận vẻ đẹp của vùng cao nguyên đá – nơi những đóa hoa tình yêu vẫn nở giữa đá xám khô cằn.

Trong ánh lửa bập bùng giữa đêm hội, tiếng khèn gọi bạn tình vẫn vang vọng giữa núi rừng. Và Chợ tình Khâu Vai, sau hơn một thế kỷ tồn tại, vẫn đang tiếp tục kể câu chuyện về tình yêu, sự thủy chung và khát vọng gìn giữ bản sắc văn hóa của đồng bào vùng cao cực Bắc.